Πρώτες μέρες, πρώτες σκέψεις...

 

“Η εκπαίδευση δεν είναι ένα στάδιο προετοιμασίας για τη ζωή,
αλλά είναι η ίδια μια διαδικασία ζωής”
John Dewey

Η προσχολική ηλικία είναι μία καίρια και σημαντική φάση της ζωής του κάθε ανθρώπου, που χαρακτηρίζεται από εξελίξεις και αλλαγές βάζοντας την σφραγίδα της στην μετέπειτα ζωή του. Η αρχική επαφή με το σχολείο, καθώς και η αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος αποτελούν μεταβατικό στάδιο. Κάθε αλλαγή δημιουργεί αισθήματα άγχους, όπως το άγχος του αποχωρισμού, φυσιολογική αντίδραση του παιδιού τις πρώτες μέρες στο σχολείο. Στη μετάβαση από το σπίτι στο σχολείο, τα συναισθήματα και η αντίδραση του παιδιού επηρεάζονται από το ήδη υπάρχον κλίμα μεταξύ των μελών της οικογένειας και τη δυναμική των σχέσεων που αναπτύσσονται μέσα σε αυτή. Ένα υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον που ενθαρρύνει την προσπάθεια περισσότερο από την επιτυχία, την στάση αποδοχής και τη συναισθηματική στήριξη, διευκολύνει την προσαρμογή του παιδιού και ακολούθως τη διαδικασία μάθησης.

 

Καθοριστικοί παράγοντες για την ομαλή προσαρμογή του παιδιού στο σχολείο είναι η στάση των γονιών το πρώτο διάστημα προσαρμογής, το ενδιαφέρον για τα πρώτα βήματα στη νέα σχολική χρονιά και τις πρώτες εμπειρίες, η κατανόηση για τα συναισθήματα του, τους φόβους του και τις πιθανές αλλαγές στη συμπεριφορά του. Κάθε παιδί είναι μοναδικό για αυτό και ο χρόνος που χρειάζεται για να προσαρμοστεί στο σχολικό περιβάλλον είναι μοναδικός.

 

     Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς τις πρώτες μέρες στο σχολείο;

     Μπορούν ...

  • Να συνοδέψουν το παιδί στο σχολείο, ώστε να αισθανθεί ασφάλεια και σιγουριά.

  • Να διαχειριστούν με ήρεμο τρόπο τον αποχωρισμό, αποφεύγοντας τις υπερβολικές και έντονες αντιδράσεις. Όταν το παιδί κλαίει πολύ, καλό είναι απομακρυνθούν και να μην παρατείνουν τον αποχαιρετισμό, εντείνοντας την αγωνία και τη λύπη του παιδιού.

  • Να το αποχαιρετίσουν με αποφασιστικότητα, διαβεβαιώνοντας για την αγάπη τους και ότι θα επιστρέψουν να το πάρουν σύντομα.

  • Να είναι υπομονετικοί και να συζητούν με τα παιδιά το κομμάτι που τα δυσκολεύει προτείνοντας λύσεις για να είναι προετοιμασμένα την επόμενη φορά που θα αντιμετωπίσουν την ίδια δυσκολία.

  • Να έρθουν σε επαφή με τη δασκάλα αναπτύσσοντας σχέση εμπιστοσύνης που θα βοηθήσει τα παιδιά να κατανοήσουν ότι η δασκάλα είναι το πρόσωπο αναφοράς για οτιδήποτε τα προβληματίζει στο σχολικό περιβάλλον.
     

Η σταθερότητα από την πλευρά των γονιών αποτελεί λέξη κλειδί, καθώς η στάση τους βοηθά
τα παιδιά να προχωρήσουν στα νέα δεδομένα. Άλλωστε οι γονείς αποτελούν τα ισχυρότερα πρότυπα στη ζωή των παιδιών.

Στη διάρκεια της νηπιακής ηλικίας, βασικός στόχος του σχολείου είναι να ενθαρρύνει και να ενισχύσει την προσπάθεια του παιδιού να κατακτήσει την αυτοεξυπηρέτηση του. Σε αυτό το στάδιο βήμα βήμα τα παιδιά δοκιμάζουν, πειραματίζονται, κάνουν λάθη κι έτσι δυναμώνουν, εμπιστεύονται τον εαυτό τους, εξελίσσονται και αποκτούν αυτοπεποίθηση. Η μετάβαση από το βρεφικό σταθμό στο προνήπιο και από το προνήπιο στο νήπιο αποτελεί την εξελικτική διαδικασία που δείχνει την προσπάθεια να προάγει την αυτοεξυπηρέτηση των παιδιών και την αυτονομία τους ως προς τις βασικές ανάγκες (τουαλέτα, ντύσιμο, πλύσιμο χεριών και δοντιών, κ.α.).

 

Οι συναισθηματικές και κοινωνικές δεξιότητες στην προσχολική ηλικία παίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη και  εξέλιξη του ατόμου. Κύριο στόχο της προσχολικής αγωγής, αποτελεί η προσωπική και κοινωνική ανάπτυξη, προϋπόθεση και για την γνωστική ανταπόκριση του παιδιού. Αυτός ο στόχος αντανακλά την αναγκαιότητα μιας ολιστικής οπτικής στην αντιμετώπιση του παιδιού, η οποία αποσκοπεί στη διαμόρφωση μιας υγιούς προσωπικότητας. Από την ηλικία των τριών με τεσσάρων, έχουν μεγαλύτερη επίγνωση των συναισθημάτων, μεγαλώνει η ικανότητα τους να μιλούν για αυτά, αρχίζουν να ελέγχουν τον τρόπο που εκφράζονται και αναπτύσσουν την προσαρμοστικότητα τους.

 

Καλή σχολική χρονιά με παιχνίδι, συναισθήματα, φαντασία και συνεργασία!

 

 

Καραπαναγιώτη Σταυρίνα,
Παιδαγωγός MSc "Συμβουλευτική στην
Εκπαίδευση, την Υγεία, την Εργασία"

Εκπαιδευτήρια Ιερού Ναού Μεταμορφώσεως Σωτήρος Βριλησσίων

Βρεφονηπιακός Σταθμός  |  Νηπιαγωγείο  |  Δημοτικό Σχολείο  |  Γυμνάσιο